Poprawną formą jest „na tę chwilę”, a nie „na tą chwilę”, ponieważ biernik zaimka wskazującego „ta” przyjmuje formę „tę” (kogo? co?, tę chwilę). Natomiast „tą” to narzędnik (z kim? z czym?, z tą chwilą). Błąd „na tą chwilę” wynika z…

Poprawną formą jest wyłącznie „ból” przez „ó” kreskowane, zapis „bul” to błąd ortograficzny, z wyjątkiem wyrazu dźwiękonaśladowczego „bul, bul, bul”, który opisuje bulgotanie cieczy. Zasadę tę potwierdza wymiana „ó” na „o” w wyrazach pokrewnych, na przykład „boleć” i „boli”, zgodnie…

Wiesz i wierz brzmią identycznie, ale pochodzą od różnych czasowników i mają odmienne znaczenia. Wiesz to forma 2 osoby liczby pojedynczej czasownika wiedzieć, napisana przez „sz”, która oznacza posiadanie wiedzy lub informacji, na przykład: „Wiesz, o co chodzi?”. Wierz to…

Poprawną formą jest „sąsiadom”, celownik liczby mnogiej rzeczownika „sąsiad”, odpowiadający na pytanie „komu? czemu?” (np. „pomóc sąsiadom”, „życzyć sąsiadom”). Forma „sąsiadą” jest błędna i nie występuje w żadnym przypadku odmiany. To pomyłka z narzędnikiem liczby pojedynczej „sąsiadem” albo z formą…

Poprawna pisownia to „nie zawsze”, zawsze rozdzielnie, natomiast forma „niezawsze” jest błędem ortograficznym nienotowanym w żadnym słowniku. Wynika to z faktu, że „zawsze” jest przysłówkiem podstawowym określającym czas, a nie przysłówkiem odprzymiotnikowym utworzonym od przymiotnika. Dlatego nie obejmuje go reguła…

Poprawną, kodyfikowaną formą jest odnośnie do czegoś, natomiast samo odnośnie bez przyimka do bywa uznawane za potocyzm i błąd składniowy, będący kalką z języka rosyjskiego. Poradnia Językowa PWN oraz Rada Języka Polskiego zgodnie wskazują odnośnie do jako formę poprawną, a…

Otwarte i otworzone to dwie poprawne formy imiesłowu od czasownika otworzyć. Według Poradni Językowej PWN różnią się one tylko częstotliwością użycia, a nie poprawnością. Otwarte jest formą nieregularną, ale znacznie częściej spotykaną we współczesnej polszczyźnie. Otworzone powstało regularnie, na wzorcu…

Poprawną formą jest przymiotnik „egzystencjalny”. Tylko ta wersja pojawia się w Wielkim słowniku ortograficznym PWN. Natomiast forma „egzystencjonalny” z dodatkowym „o” to błąd, wynikający z pomylenia ze słowami takimi jak „konwencjonalny” czy „tradycjonalny”. Wyraz ten pochodzi od rzeczownika „egzystencja”, który…

Poprawną formą dopełniacza liczby mnogiej rzeczownika „listwa” jest „listew”, nie „listw”. Potwierdza to Wielki Słownik Ortograficzny PWN, choć formalnie dopuszcza też zapis „albo listw”. W praktyce jednak forma „listw” uważana jest za błąd. Wynika to z ruchomego „e”, typowego dla…

Poprawną nazwą owocu jest „pomarańcza” (rodzaj żeński). Forma „pomarańcz” to błąd lub regionalizm, ponieważ oznacza wyłącznie kolor pomarańczowy i ma rodzaj męski. W liczbie mnogiej mianownik brzmi „pomarańcze”, a w dopełniaczu poprawne są dwie formy: „pomarańcz” i „pomarańczy” (np. „kilogram…

Poprawną formą jest „instruktaż”, pisany przez ż, oznacza udzielanie komuś instrukcji, czyli instruowanie w jakiejś sprawie. Forma „instruktarz” przez rz również istnieje, ale ma inne znaczenie: dawniej oznaczała zbiór instrukcji lub przepisów, zwłaszcza skarbowych, i dziś uchodzi za archaizm. Instruktaż…

Poprawną formą jest „kojarzę”, zapisywana przez „rz” i z nosówką „ę” na końcu. Natomiast „kojarze” oraz „kojaze” to błędy ortograficzne. „Kojarze” powstaje przez pominięcie ogonka przy „ę”, a „kojaze” przez zamianę historycznego „rz” na „ż”, mimo że obie litery brzmią…

Od 1 stycznia 2026 r. jedyną poprawną formą jest pisownia łączna „niewyspany”. Rada Języka Polskiego zniosła wyjątek, który wcześniej dopuszczał zapis rozdzielny przy interpretacji czasownikowej lub w konstrukcjach przeciwstawnych. Do końca 2025 r. rozróżniano „niewyspany” łącznie, jako cechę stałą, oraz…

Poprawne są obie formy: poziomica i poziomnica. Jednak w 2001 roku Rada Języka Polskiego zaleciła używanie wyłącznie „poziomicy”, uznając „poziomnicę” za gwarowy wariant mazowiecki. Współczesne słowniki, na przykład Uniwersalny słownik języka polskiego, dopuszczają obie formy: „poziomica” ma dwa znaczenia, linię…

Zarówno Rzeczpospolitej, jak i Rzeczypospolitej są poprawnymi formami w dopełniaczu, celowniku i miejscowniku. Różnica między nimi ma charakter stylistyczny, a nie normatywny. Forma Rzeczpospolitej powstaje przez odmianę tylko drugiego członu wyrazu i jest neutralna. Natomiast Rzeczypospolitej, z odmianą obu członów,…

Największą różnicą jest to, że oto to partykuła wskazująca, pisana zawsze łącznie. Natomiast o to to połączenie przyimka o z zaimkiem to, pisane rozdzielnie. Obie formy brzmią identycznie, jednak pełnią różne funkcje. Oto wprowadza coś nowego w zdaniu, na przykład…

Poprawną formą dopełniacza liczby mnogiej rzeczownika „akcesoria” jest „akcesoriów”, a nie „akcesorii”, jak wskazuje Słownik języka polskiego PWN. Rzeczownik „akcesorium” ma rodzaj nijaki i w liczbie mnogiej odmienia się podobnie do „laboratorium” czy „seminarium”. Dlatego w dopełniaczu przyjmuje typową końcówkę…

Poprawną formą jest „Zuzi”, zapisywana jednym „i”, forma „Zuzii” jest błędem ortograficznym. Zuzia w dopełniaczu, celowniku i miejscowniku przyjmuje identyczną formę Zuzi, ponieważ jej temat kończy się na zmiękczoną spółgłoskę „z”, a nie na samogłoskę wymawianą jako „j”. Ten sam…

Poprawną formą jest „mnóstwo”, zapis przez ó wynika z faktu, że ta głoska zmienia się na o w pokrewnych formach, takich jak „mnogi” i „mnogość”. „Mnustwo” to błąd ortograficzny, który nie występuje w żadnym słowniku. Mnóstwo to rzeczownik rodzaju nijakiego,…

Dążyć i darzyć to dwa różne czasowniki, które brzmią tak samo, ale różnią się pisownią. Dążyć oznacza zmierzać do celu i piszemy je przez „ż”. Natomiast darzyć odnosi się do odczuwania uczuć wobec kogoś, na przykład darzyć sympatią lub zaufaniem,…